نیازسنجی آموزشی، فعالیتی حیاتی و مهم برای آموزش و بهسازی عملكرد مدیران و كاركنان است. آیا شما یك متخصص منابع انسانی هستید یا خیر؟ بسیار مهم است كه شما در اجرای نیازسنجی آموزشی تبحر داشته باشید.

به منظور كارایی و اثربخشی، همه برنامه های آموزشی باید با نیازسنجی آموزشی آغاز شوند. قبل از این كه آموزش واقعی اتفاق بیفتد، مدیر آموزشی باید این موضوع را مشخص كند كه چه كسی، چه چیزی، چه وقتی، چه جایی، چرا و چگونه آموزش دهد. به منظور انجام این امر مدیر آموزشی باید در حد توانش اطلاعات را تجزیه و تحلیل كند.

سنجش همراه با «نیاز» است كه آن را می توان از طرق مختلفی شناسایی كرد، اما به طور كلی نیاز به عنوان شكاف بین آنچه كه در حال حاضر وجود دارد و آنچه كه در آینده مورد نیاز است، توصیف می شود. این شكافها می تواند شامل تفاوتهایی بین، آنچه كه سازمان انتظار دارداتفاق بیفتد و آنچه كه اتفاق می افتد،عملكرد شغلی فعلی و مطلوب، شایستگی ها و مهارتهای موجود و مطلوب باشد.

نیازسنجی همچنین می تواند برای كمك به،بهبود شایستگی ها و عملكرد گروههای شغلی،موضوعات بهره وری و حل مسأله، نیاز به آمادگی و پاسخگویی به تغییرات آینده در سازمان یا وظایف شغلی به کار برده شود.

نتایج نیازسنجی به مدیر آموزشی اجازه می دهد تا اهداف آموزشی را از طریق پاسخگویی به دو سؤال خیلی اساسی شناسایی كند: چه كسی به آموزش نیاز دارد؟ چه آموزشی مورد نیاز است؟

گاهی اوقات آموزش راه حل نیست، بعضی ازشكافهای عملكردی، می تواند از طریق سایر راه حلهای مدیریتی كاهش داده شود یا حذف شود. از قبیل: انتظارات ارتباطی، فراهم كردن محیط كاری حمایتی، دسته بندی و مرتب كردن نتایج، برداشتن موانع،چك كردن تناسب شغلی.

بعضی مواقع نیاز سنجی انجام شده و اهداف آموزشی به طور واضح بیان شده اند، در این صورت مرحله طراحی برنامه آموزشی با توجه به گامهای زیر شروع می شود: انتخاب شخص درون یا برون سازمانی برای طراحی و توسعه آموزش، انتخاب و طراحی محتوای برنامه، انتخاب تكنیكهایی كه برای سهولت یادگیری استفاده می شود (سخنرانی، ایفای نقش، شبیه سازی و غیره...)، انتخاب موضوعاتی كه برای اجرای آموزش به كار می رود (كتاب، ویدئو و غیره)، شناسایی و آموزش مربیان (درصورتی كه درون سازمانی باشند).

بعداز پایان مرحله طراحی، آموزش آماده اجراست: برنامه ریزی كلاسها، تسهیلات و افراد شركت كننده، برنامه زمان بندی شده مربیان برای تدریس، آماده سازی مواد آموزشی و ارائه آنها در موقعیتهای زمان بندی شده، هدایت برنامه آموزشی.

آخرین مرحله برنامه آموزش و بهسازی عملكرد مدیران و كاركنان، ارزشیابی از برنامه آموزشی به منظور تعیین اینكه آیا به اهداف آموزشی رسیده ایم یا نه می باشد. فرآیند ارزشیابی شامل تعیین عكس العمل شركت كنندگان در برنامه آموزشی و اینكه تا چه حدی شركت كنندگان مطالب آموزشی را فرا گرفته اند و آیا مطالب یاد گرفته شده را به محیط واقعی كار انتقال می دهند، را شامل می شود. اطلاعات جمع آوری شده از ارزشیابی برنامه های آموزشی در مراحل بعدی نیازسنجی آموزشی قابل استفاده است. نیازسنجی آموزشی، تعیین اهداف آموزشی، طراحی،اجرا و ارزشیابی، فرآیندهای مستمر و بسیار مهم برای سازمان به شمار می روند.